06 Ağustos 2008 Çarşamba

MİLLET

MİLLET
(Sosyoloji)
1789 Fransız ihtilâli'nden sonra impa­ratorlukların parçalanmasıyla ortaya çı-< kan ilerlemiş toplumlardır. Milletler batı­da feodal yapının yıkılışıyla doğmuştur. Milletin çok sayıda tanımları yapılmıştır. Fransız düşünürü E.Renan milleti bir ruh, manevî varlık olarak görür. Ona göre, "Bir millet.bir ruhtur, manevî bir varlıktır. Bu ruhu, bu manevî varlığı gerçekte bir olan iki şey teşkil eder. Biri geçmişte öteki hal­dedir. Biri, ortak olarak zengin bir hatıra­lar mirasına konmadır. Ötski, bugünkü bir­likte yaşama rızası, tüm olarak elde edi­len mirası değerlendirmeye devam etme iradesidir. Geçmişte müşterek şanlara, şereflere erişmiş olmak, müşterek bir ira­deye sahip bulunmak, büyük işler başar­mış olmak.yine Doyıe işler.başarmak is­temek; işte millet olmak için ana şartlar..."
Fransız hukukçusu Leon Dugi (Leon Duguit) bir toplumun milıet-olabiimesi için üç elemanı bulunması gerekir der:
1) Gelenek, 2) İhtiyaç, 3) Eğilim bir­liğidir.
Fihte (Fichte) ise milletin temelini ırk birliğinin oluşturduğunu savunur.
Ziya Gökalp'e göre, millet "ne ırka, ne kavme, ne coğrafyaya, ne siyasete, ne de kişisel isteğe bağlı bir topluluk değildir.
Millet, dilce, dince, ahlâkça ve güzel sa-natlarca ortak olan, yani aynı eğitimi al­mış fertlerden meydana gelen bir toplu­luktur."
Atatürk milleti bir bütün olarak görür. Millet kavramının temeline halkçılığı koyar. 6) A: Püskürtücü, P: Yüklü plaka, P: Yüksüz plaka. İkisinin arasındaki alan satıha dik gelen açılardan ışıklandırılıyor. Mikroskoptan bakıldığında bu yağ damlaları ışık saçan yıldızlar gibi görünüyor.

METEOROLOJİ

Atmosfer içinde gerçekleşen sıcaklık değişmeleri, yel, yıldırım, yağmur, dolu gi­bi olayları inceleyen ilim dalı. Geçmişte yeryüzünün hareketleri (depremler) ile de­niz hareketleri de meteorolojinin kapsa­mına girmişse de, bugün, bunlar ayrı ay­rı ilim dallarında incelenmektedir.
Atmosfer olaylarının dağılımı ele alın­dığında, meteoroloji fizikî coğrafyanın, olayların niteliği ele alındığında da jeofi­ziğin bir bölümü olarak kabul edilmekte­dir. Birinci durumda, yeryüzünün çeşitli kesimlerindeki,çeşitli atmosfer durumları sözkonusu olduğunda meteorolojiye kli­matoloji veya iklim bilimi adı da verilir. Ba­zen bu iki ad eşanlamlı olarak kullanılır. Atmosferin litosfer (taşküre) ve hidrosfer (sularküresi) ile ilişkisi bulunmayan du­rumlar sözkonusu olduğunda meteorolo­jiye aeroloji veya hava ilmi adı verilir.
* Meteoroloji atmosfer olaylarını yalıta­rak ele alır ve böylelikle onların özüne, se­beplerine ve sonuçlarına varır ve bir sınıf­landırma meydana getirir. Sinoptikmete-oroloji denen bölüm, belirli bir meteoro­lojik durumu,.yeryüzünün belli bir kesi­minde ele alır. Meteorolojinin öteki önemli bölümleri tarım meteorolojisi ve biyome­teorolojidir. Bunlar meteorolojinin ana ko­nusu olan atmosfer olaylarının etkisi al- tında kalan olay ve meseleleri ele alırlar. Meteorolojinin en çok bilinen amaçların­dan biri havanın nasıl olacağının kestiril-mesidir. Bunda, elden geldiği kadar ke­sinliğe vırabilmek için, ele alınan bölge­ye dağıtılmış meteoroloji gözlem yerlerinin elde ettiği verilere başvurulur. Bu veriler bir merkezde toplanır. Merkez, verileri de­ğerlendirir ve durumun genel bir görünü­şünü çıkarır. Tek bir merkez birbirine bi­tişik kesimler ya da yeryüzünün genişçe bir parçası konusunda aynı verileri elde edebilirse, incelenen bölgenin yalnız o an­daki durumunu bildirmekle kalmaz, aynı zamanda gelecekte sınırlı bir süre için­deki durumu konusunda da tahminler ya­pabilir. Bu gözlemleri ve sonuçlarını bir­leştirecek, işleyecek millî ve milletlerarası kuruluşlar (Türkiye'de Tarım Bakanlığı Dev­let Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü) vardır. Bu kuruluşlar karşılıklı yardımlarıy­la hava ve deniz trafiğinin düzenlenme­sinde birinci derecede yardımcı olurlar.